Aktualności » Szkodniki techniczne drewna obrobionego
Dużą rolę w życiu gospodarczym odgrywają szkodniki techniczne drewna obrobić nego.
Są to owady niszczące drewno w budynkach, zwłaszcza w budynkach drewnianyej w konstrukcjach drewnianych i wyrobach z drewna (meble, rzeźby, obiekty sztui Poniżej podano przegląd najważniejszych gatunków.
Spuszczel (Hylotrupes bajulus L.). Jest to owad z rodziny kózkowatych {Cera bycidae), płaski, o brunatnej barwie i długości 8-20 mm. W zależności od regionalnj warunków klimatycznych czas lotu obejmuje miesiące od kwietnia do sierpnia wJączij (najczęściej czerwiec, lipiec, sierpień). Występuje wyłącznie na drewnie obrobionymi świerka, jodły, sosny i modrzewia (słupy teletechniczne, płoty, ściany budynków). Do-j minujące znaczenie ma jego destruktywna działalność w drewnianym budownictwie wiejskim. Larwa długości 20-22 mm żłobi duże chodniki o średnicy 5-7 mm, głównie! w kierunku wzdłuż włókien. W drewnie sosnowym i modrzewiowym chodniki wystę-j pują tylko w bielu; drewno modrzewiowe jest mniej zagrożone niż drewno sosnowe zcj względu na wąski biel, którego znaczna część odpada przy obróbce. W drewnie świerka! i jodły chodniki penetrują w głąb niezabarwionej twardzieli. W impregnowanych slupachf larwy żerują pod strefą nasyconą, dokąd' dostają się dzięki temu, że samica wciska w głąb spękań i tam dopiero składa jaja.
Larwy drążą splątane chodniki wypełniając je za sobą miałkimi trocinami; zewnętrznaj cienka warstwa drewna zostaje nienaruszona. Rozwój larw trwa 3^4 lata, może się jednak przedłużać do 11 lat. Długość okresu rozwojowego zależy od temperatury i wilgotności| powietrza. Zarówno chrząszcz, jak larwy spuszczela mają pod tym względem wysokie wymagania. Optymalne warunki rozwoju występują przy temperaturze 28-30° C oraz przy wilgotności względnej powietrza zbliżonej do 100%. Tym tłumaczy się fakt, że dy-j namika rozwoju, a w ślad za tym nasilenie szkód jest na niżowych terenach PoIsŁ większe, niż na terenach podgórskich (niższe średnie temperatury miesięczne).
Ze względu na częstość występowania i długi okres żerowania spuszczel jest groźnyc szkodnikiem drewna budowlanego. Niejednokrotnie strefa bielu jest całkowicie znisz czona, przy czym chodniki dochodzą bezpośrednio pod powierzchnię drewna. Profil laktyka polega na impregnowaniu drewna przeznaczonego na cele budowlane. Zwali czanie obejmuje usunięcie najbardziej zniszczonych elementów i zastąpienie ieti drewnee impregnowanym; w odniesieniu do elementów mniej zniszczonych stosuje się wstrzykij wanie w żerowiska roztworów antyseptycznych o charakterze trucizn oddechowych ora spryskiwanie impregnatem powierzchni drewna. Inny sposób zwalczania polega wtłaczaniu do pomieszczeń powietrza o temperaturze 80-90° C; przy utrzymaniu ter peratury wnętrza na tym poziomie przez 8 godzin, drewniane ściany nagrzewają się temperatury 60° C, co powoduje zniszczenie larw. Bardzo skutecznym sposobem zwa czania jest gazowanie cyjanowodorem (HCN); jest to jednak zabieg niebezpieczny i k potliwy. Szkody wyrządzane przez spuszczela w budynkach drewnianych są bardzo duże.
Borodziej (Ergates faber L.). Jest to szkodnik techniczny, występujący na obrl bionym, wilgotnjm drewnie iglastym; spotyka się go w słupach teletechnicznych, belka| stykających się z murem lub podkładach kolejowych, w których drąży owalne chodnif o średnicy 2-3 cm. Szkodliwość, środki zapobiegawcze oraz sposoby zwalczania prze stawiają się analogicznie, jak w przypadku spuszczela.
Kopalinek {Rhyncolus culinaris Cerm.), z rodziny kopalinkowatych (Cossonidae jest to mały chrząszcz barwy smolistoczarnej; larwa ma 3-4 mm długości. Zaró chrząszcz, jak jego larwy drążą w obudowie górniczej liczne, drobne chodniki. Chodr występujące w drewnie wczesnym i biegnące równolegle do przebiegu włókien grupu się głównie w bielu. Liczebność chodników zmniejsza się w miarę posuwania się od oj wodu ku twardzieli; zewnętrzna warstwa drewna, o grubości zbliżonej do grubości pieru, pozostaje rjenaruszona. Szkodnik atakuje zdrowe drewno w kopalniach, na zna nyeh głębokościach pod 'ziemią, zaczynając niszczyć obudowę od dołu ku pułapowemu.